Мектептегі медицина денсаулық сақтау жүйесіне беріледі

Мектептегі медицина денсаулық сақтау жүйесіне беріледі

Қазақстан  Республикасы Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрі Тамара Дүйсенова телебайланыс арқылы өз  жұмысына есеп берді.  Шара барысында  министр  медициналық кө­мектің сапасы мен қолже­тімділігі, әлеуметтік ахуалды жақ­сар­ту мен жұмыспен қамтамасыз ету бойынша атқарған жұ­мыс­тарын мәлімдеді.

Мектептегі медицина ден­сау­лық сақтау жүйесіне берілетін бо­лады. Мақсат – балалар ара­сын­дағы ауру­лардың алдын алу. Осы­ған орай, тиісті нормативтік-құ­қық­­тық актілер дайын­дал­ды. Оқу­шы­лар  шаршап, жүй­кесі жұ­қар­мауы үшін са­бақ уақытында әлсін-әл­сін жаттығулар жасап, жыл бойы сау­ық­тырып отыру­дың жол­да­ры қа­рас­тыры­ла­ды. Ұл-қызды уа­қы­ты­мен тек­серіп тұру үшін  ма­ман­дар бригадасы білім ошақ­тарын өздері аралайтын бо­ла­ды. Мек­тептерде дене бі­тімі мен көз на­шар­­лауының  алдын алу үшін дә­ру­­мендер беру, физиотерапиялық про­цедуралар жүргізу,  сүт өнім­­де­рімен қамта­ма­сыз ету негізгі жолға қойылады. Бұл жұмыс биылдан бас­талды. Қаң­тар-наурыз айла­рын­да 2,6 млн. оқушы про­фи­лак­ти­ка­лық тексеру­ден өтіп, 305,8 мың  оқушы дис­­пан­серлік есепке қойыл­ған. Алдағы  жылы мектеп ме­ди­цинасын дамыту мақса­тында  бюд­жет­тен 5,9 млрд. теңге қарас­ты­рыл­ғандығы шараға  баса көңіл бө­лін­гендіктің айғағы.

Скринингтік бағ­дар­ламаның тиім­ділігі анық­тал­ды. Болашақта ау­руды ерте кезеңде анықтау мә­се­ле­лері бойынша медицина қыз­мет­кер­лері қайта  оқы­тылып, ск­ри­нинг­­тік тек­се­руден өткен аза­мат­тар­ды бақылау мен есепке алу­дың ақ­па­раттық жүйесі құры­лады. Аза­маттар денсау­лығы жайындағы меди­ци­на­л­ық анықтаманы халыққа қызмет көрсету орталық­тарынан ала алады. Ал  ма­ман­дарға қаралу керек бол­са, халыққа қызмет көр­сету ор­талықтары электронды жү­йе ар­қы­лы дәрігердің бос уақыт­та­рын анық­тап, тір­кеуге қойып бе­ре­ді. 

Бүгінде тағы бір түйіні қиын мә­­селе – тегін дәрі-дәрмек алу. Дис­­­пан­­серлік есепте тұрған ау­ру­лар­­ға жеңілдігі бар дәрілік зат­тар­ды беру про­цедураларын оңай­лан­ды­ру қа­рас­ты­ры­лу­да. Созылмалы ау­рулары бар пациенттер үшін тоқ­санына бір рет қымбат дә­рі­лерге ре­цептер жа­зылып беріледі.

Биылдан бастап «Ден­саулық» мемлекеттік бағ­дар­ламасы қарқын ал­мақ­шы. Бағдарламаның басты бағыттарының бірі – ал­ғашқы ме­ди­циналық-сани­тар­лық көмек  көр­се­ту. Мұн­да артериалдық ги­пер­тен­зия, созылмалы жүрек кемістігі жә­не қант диабеті бар сырқаттарды ем­деуге ба­са көңіл бөлінбекші.  Жиын барысында Тамара Дүй­се­но­ва кең таралған сырқаттарды емдеу ба­ры­сындағы көрсеткішке тоқ­тал­ды. Жобаны жүзеге асы­ру­дың нә­ти­жесінде, па­циен­ттердің 75 пайы­зын­да артериалдық гипертензия дең­гейінің көрсеткіші тұ­рақталып, ар­те­риалдық қы­сымды бақылау және ги­потензивті препараттарды тұ­рақ­ты түрде қабылдау машықтарының қа­лып­тас­уы байқалды. Созылмалы жү­рек кемістігі бар па­циент­терді ау­руханаға жат­қызу жағдайы 2 есеге азай­ды, – деді министр ханым.

Жиын барысында ми­нистрге  сұрақ-сауал жол­дауға  мүмкіндік туды. Тал­дықорған қаласынан сұрақ қойған Серік Шүйкембаев өзінің  инсульт алғандығын, дәрігерлердің арқасында бүгінде едәуір жазылып қалғандығын айтып, ме­ди­цина қыз­мет­керлеріне ал­ғысын білдірді. Сондай-ақ, ол оңалту орталығы ар­қы­лы тағы көмек алғысы ке­ле­­тінін айтты.  Министр Та­мара Дүй­се­нова оған Ас­та­на қаласында емделуге мүм­­­кіндік туғызатынын жет­кізді.

Есеп беру жиынында «Жол кар­тасы» бағдар­ла­масын  жүзеге асы­ру шара­лары жайы да ай­тыл­ды. Осы мақсатта 5 үйлестіру кеңесі құ­рылып, оларға жа­уапты рес­пуб­ли­калық ден­саулық сақтау ұйым­да­ры анықталды.

Жедел медициналық кө­мек көр­се­тудің екі сатылы біріктірілген үл­гісін құру жос­парланып отыр. Бі­рінші, жергілікті деңгейде жедел кө­мек пен сана­виа­цияның бірыңғай қыз­меті құрылады. Оған облыстың са­­навиациясы, ауданның, қала мен ауылдық жер­лер­дегі жедел көмек стан­сы­ла­ры кіреді. Екінші, рес­пуб­­ликалық деңгейде қызмет құ­ра­мына санавиация, ав­томат­тан­ды­рыл­ған GPS жү­йе­сі мен теле­ме­ди­ци­насы бар жедел көмек қыз­ме­ті­нің бірыңғай диспетчерлік қыз­ме­ті кірмек.

Жоғары оқу орын­да­рын­да  кадр­­ларды даярлау сапасын арт­ты­ру мақ­са­тын­да әлемдегі 500 үздік уни­верситеттерден әріп­тес­тер­ді шақырып,  жұмыс жүр­гі­зі­луде. Олар: АҚШ, Ұлыб­ритания, Гер­ма­ния, Оң­түс­тік Корея, Фин­ляндия жә­не т.б. елдердегі меди­ци­налық мек­тептер. Сондай-ақ, ағым­­дағы жыл­ғы қыркүйек айынан бас­тап 6 ме­ди­ци­на­лық колледжде мейір­би­ке­лерді даярлаудың фин­дік үлгісі ен­гізілетін болады.

Шара барысында жыл соңына дейін мүдделері бір қыз­мет­тердің өзара қарым-қатынасы жандан­ды­ры­лып, білім жүйесі, ден­саулық сақтау саласы, әлеуметтік қор­ғау мен пробация қыз­меті мамандарын оқыту ұйымдастырылатындығы айтылды.

Гүлжан Тұрсын

Оқи отырыңыз